Azerbaycan-Letonya ilişkileri
Azerbaycan-Letonya ilişkileri, Azerbaycan ve Letonya arasındaki ikili ilişkileri ifade eder. 2005 yılından beri Azerbaycan'ın Riga'da bir temsilciliği bulunmaktadır, aynı şekilde Letonya'nın Bakü'de bir büyükelçiliği bulunmaktadır.[1]
İki ülke hükûmetler, parlamentolar, yerel yönetimler vb. düzeylerde işbirliği yapmaktadır.[2] Uluslararası alanda, ülkeler arasındaki işbirliği çeşitli uluslararası kuruluşlar çerçevesinde yürütülmektedir: Avrupa Konseyi, Avrupa Güvenlik ve İşbirliği Teşkilatı, Karadeniz Ekonomik İşbirliği Teşkilatı, vb.[1] Her iki ülke de Sovyet Sonrası devletler'dir.
Diplomatik İlişkiler
[değiştir | kaynağı değiştir]Azerbaycan hükûmeti, Letonya'nın bağımsızlığını 30 Ağustos 1991'de tanıdı. Letonya hükûmeti ise Azerbaycan'ın bağımsızlığını 8 Ocak 1992'de tanıdı.[1] Azerbaycan ve Letonya arasında diplomatik ilişkiler 11 Ocak 1994'te kuruldu.[1] Azerbaycan ve Letonya arasında 43 belge imzalandı.[3] Temmuz 2017'de, Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev ve Letonya Cumhurbaşkanı Raimond Vejonis'in "Azerbaycan Cumhuriyeti ile Letonya Cumhuriyeti arasında stratejik ortaklığın kurulmasına ilişkin Ortak Bildiri"yi imzaladığı bir belge imzalama töreni düzenlendi.[4]
Üst Düzey Ziyaretler
[değiştir | kaynağı değiştir]- 8 Temmuz 1997'de Letonya Cumhurbaşkanı Guntis Ulmanis, Madrid'de düzenlenen NATO Zirvesi çerçevesinde Azerbaycan Cumhurbaşkanı Haydar Aliyev ile görüştü.
- 10 Eylül 1999'da Letonya Cumhurbaşkanı Vaira Vīķe-Freiberga, Ukrayna'daki Yalta Konferansı sırasında Azerbaycan Cumhurbaşkanı Haydar Aliyev ile görüştü.
- 3-4 Ekim 2005 tarihlerinde Letonya Cumhurbaşkanı Vaira Vīķe-Freiberga resmi bir ziyaret için Bakü'deydi.
- Cumhurbaşkanı İlham Aliyev, 3-5 Ekim 2006 tarihlerinde Letonya'ya devlet ziyareti gerçekleştirdi.[5]
Ekonomik İlişkiler
[değiştir | kaynağı değiştir]23 Temmuz 2018'den beri Azerbaycan Ticaret Evi Riga'da faaliyet göstermektedir.[6][7] 2018 yılının ilk yarısında karşılıklı ticaret hacmi 15,5 milyon euro'ya ulaşmış olup, bu da 2017 yılına kıyasla ticaret hacminde %20'lik bir artışa işaret etmektedir. Azerbaycan'daki Letonya şirketleri finans, danışmanlık, hukuk, ulaşım, lojistik, makine mühendisliği, bilgi teknolojisi, telekomünikasyon, mimari, gıda üretimi, ilaç, turizm, eğitim vb. alanlarda faaliyet göstermektedir. Toptan ticaret, ulaşım, danışmanlık ve diğer alanlarda yatırımlar bulunmaktadır. Azerbaycan meyve ve sebze ürünleri, kavun ihraç etmektedir. İşlenmiş tarım ürünleri ve benzeri ürünler Letonya'ya gönderiliyor. Buna karşılık, Letonya'dan Azerbaycan'a hayvancılık ürünleri, et ve süt ürünleri vb. ithal ediliyor.[8][9] Veteriner hekimliği ve bitki sağlığı alanında bir dizi anlaşma yapılması planlanıyor. 2018 yılında, Azerbaycan Devlet Gümrük Komitesi Başkanı Safar Mekhtiev ile Letonya'nın Azerbaycan Büyükelçisi Juris Maklakov arasındaki görüşmelerde, birincil bilgi alışverişi konusunda bir anlaşma yapılması gerektiği belirtildi.[10] 2019 yılında, "Letonya Demiryolları" adlı devlete ait bir anonim şirket, "Bizon" projesine katılmak üzere "Azerbaycan Demiryolları" adlı kapalı anonim şirketin yönetimine teklifte bulundu. Projenin özü, Azerbaycan'dan Letonya'ya mal ihracatı ve transit geçişi yapmaktır.[11] Tekstil ürünlerinin ortak üretimi planlanmaktadır.[12] 2007 yılında 21 ortak Azerbaycan-Letonya şirketi vardı.[5][13] Şu anda sayıları 40'ı aşmaktadır.[3] Birleşmiş Milletler Ticaret Ofisi (COMTRADE) istatistiklerine göre, Azerbaycan 2019 yılında Letonya'dan 127 ABD doları değerinde halı ve diğer tekstil zemin kaplamaları ithal etmiştir.
Ticaret cirosu
[değiştir | kaynağı değiştir]| Yıl | İhracat | İthalat |
|---|---|---|
| 1999 | 1.169.164 | 1.630.873 |
| 2000 | 781.730 | 899.502 |
| 2001 | 632.567 | 458.874 |
| 2002 | 563.303 | 1.562, 362 |
| 2003 | 1.314.838 | 762.991 |
| 2004 | 3.057.788 | 912.491 |
| 2005 | 4.134.063 | 2.428.015 |
| 2006 | 7.583.390 | 1.941.920 |
| 2007'nin ilk yarısı | 3.714.198 | 870.769 |
Ticaret cirosu (milyon ABD doları cinsinden)
[değiştir | kaynağı değiştir]| Yıl | Ticaret cirosu | İthalat | İhracat | Denge |
|---|---|---|---|---|
| 2015 | 9142.5 | 8342 | 800.5 | -7541.9 |
| 2016 | 8,7 | 7,9 | 0,8 | -7,1 |
| 2017 | 15,62 | 13,32 | 2,3 | -11,29 |
| 2018 | 22,39 | 19,88 | 2,51 | 17,37 |
Turizm
[değiştir | kaynağı değiştir]Azerbaycan ve Letonya arasında doğrudan hava bağlantısı bulunmaktadır.[14] Şubat 2017'de Elmar Mammadyarov ve Letonya Dışişleri Bakanı Edgars Rinkēvičs hizmet pasaportu sahipleri için vizeden muafiyet konusunda bir anlaşma imzaladılar.[15]
Kültürel Bağlantılar
[değiştir | kaynağı değiştir]1988'den beri Riga'da "Letonya-Azerbaycan" Kültür Derneği ("AZERI") faaliyet göstermektedir.[16] Bu derneğin yasal dayanağı, "kamu örgütleri ve dernekleri" ve "Letonya'nın ulusal ve etnik gruplarının serbest gelişimi ve kültürel özerklik hakları" hakkındaki kanunlar ile Letonya Cumhuriyeti Anayasası'dır.[17] 2016 yılında, Letonya Üniversitesi akademik kütüphanesinde "Azerbaycan Köşesi" kültür ve bilgi merkezi açılmıştır.[3] 2018 yılında, yedi Azerbaycanlı, Riga Yüksek Hukuk Okulu'nun Avrupa Hukuku ve Ekonomisi üzerine çeşitli programlarına katılmıştır.[2] Şu anda, Azerbaycan'dan 170'ten fazla öğrenci Letonya'daki yükseköğretim kurumlarında eğitim görmektedir.[18]
Diğer Alanlar
[değiştir | kaynağı değiştir]Ocak 2020'de Azerbaycan Ulaştırma, Haberleşme ve Yüksek Teknolojiler Bakanı Ramin Guluzade, Letonya'nın Azerbaycan Büyükelçisi ile görüştü. Görüşmede telekomünikasyon, Bilgi ve iletişim teknolojileri (BİT), yüksek teknolojiler, hava kargo taşımacılığı vb. alanlarda işbirliği ele alındı.[19]
Ayrıca Bakınız
[değiştir | kaynağı değiştir]Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ a b c d "Latviya". 1 Ekim 2009. 10 Ekim 2009 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Eylül 2020.
- ^ a b Vzglayd.az. "Азербайджан и Латвия. Что объединяет наши страны? – Глава МИД Латвии отвечает на вопросы Vzglyad.Az" (Rusça). Erişim tarihi: 18 Eylül 2020.
- ^ a b c d "Latvia". mfa.gov.az. Erişim tarihi: 18 Eylül 2020.
- ^ APA.az. "Azerbaijan, Latvia sign joint declaration on strategic partnership" (Azerice). Erişim tarihi: 18 Eylül 2020.
- ^ a b "Ministry of Foreign Affairs of Latvia: Relations between Latvia and Azerbaijan". 2 Haziran 2008. 21 Haziran 2008 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Eylül 2020.
- ^ "Министр: Латвия может способствовать дистрибуции азербайджанских товаров в Северной Европе (Эксклюзив)". Trend.Az (Rusça). 9 Eylül 2019. Erişim tarihi: 18 Eylül 2020.
- ^ ""Торговый Дом" Азербайджана в Латвии | AzPromo". azpromo.az. Erişim tarihi: 18 Eylül 2020.[ölü/kırık bağlantı]
- ^ "Подписан меморандум о взаимопонимании о сотрудничестве между министерствами сельского хозяйства Азербайджана и Латвии". azertag.az (Rusça). Erişim tarihi: 18 Eylül 2020.
- ^ "Экспортная миссия Азербайджана отправится в Латвию". Minval.az (Rusça). 5 Nisan 2019. Erişim tarihi: 18 Eylül 2020.
- ^ "Azerbaijan-Latvia".
- ^ "Латвия приглашает Азербайджан присоединиться к проекту Зубр". www.massa.az (İngilizce). Erişim tarihi: 18 Eylül 2020.
- ^ "Латвия и Азербайджан планируют создать совместное текстильное производство". CBC.AZ (İngilizce). Erişim tarihi: 18 Eylül 2020.[ölü/kırık bağlantı]
- ^ MENAFN. "Ambassador: Latvia eyes more investors from Azerbaijan to its ports, logistic hubs". menafn.com. Erişim tarihi: 18 Eylül 2020.
- ^ "Азербайджан и Латвия наращивают туристическое сотрудничество". Trend.Az (Rusça). 2 Kasım 2017. Erişim tarihi: 18 Eylül 2020.
- ^ "Azerbaijan, Latvia sign deal on visa exemption for service passports holders". Visa-free Europe Coalition (İngilizce). Erişim tarihi: 18 Eylül 2020.
- ^ "Азербайджан занимает существенное место во внешней политике Латвии и ЕС". www.anl.az. Erişim tarihi: 18 Eylül 2020.
- ^ "AZERI" (Rusça). Erişim tarihi: 18 Eylül 2020.
- ^ "Opportunities and the reality of beneficial cooperation between Latvia and Azerbaijan are supported through executed projects | Newtimes.az – Analytical Information Portal". newtimes.az. Erişim tarihi: 18 Eylül 2020.[ölü/kırık bağlantı]
- ^ "Азербайджан и Латвия обсудили сотрудничество в сфере ИКТ | Информационный портал Москва-Баку". moscow-baku.ru. Erişim tarihi: 18 Eylül 2020.