Roma İmparatorluğu'nda Hristiyanlara yönelik zulümler
Roma İmparatorluğu'nda Hristiyanlara yönelik zulümler, Roma İmparatorluğu'nun tamamında Hristiyanlara karşı MS 1. yüzyıldan başlayarak MS 4. yüzyıla kadar süren, süreklilik arz etmeyen ve genellikle yerel nitelikteki baskılardır. Roma başlangıçta Roma paganizmi ve Helenistik din geleneklerine dayanan çoktanrılı bir imparatorluktu. Hristiyanlık imparatorlukta yayıldıkça Roma imparatorluk kültü ile ideolojik çatışmalar yaşamıştır. İnançları putlara tapınmayı yasakladığı için paganların tanrılaştırılmış imparatorlara veya diğer tanrılara kurban sunma gibi eylemleri Hristiyanlar açısından ahlak dışıydı. Devlet ve sivil toplumun diğer üyeleri, Hristiyanları devlete ihanet etmekle, çeşitli dedikodulardan kaynaklanan suçlarla, yasa dışı toplantılar düzenlemekle ve Roma'da dinden çıkmaya yol açan yabancı bir kültü uygulamakla suçluyordu.
Roma'da ilk yerel baskılar, İmparator Neron (54–68) döneminde gerçekleşmiştir. Daha genel geçer zulümler ise Marcus Aurelius (161–180) zamanında yaşanmıştır.[1] Ortaya çıkan görece sessizlik döneminin ardından zulümler, İmparatorlar Decius Trajan (249–251) ve Trebonianus Gallus (251–253) tarafından sürdürülmüştür. Decius'un dönemindeki Hristiyan zulümleri özellikle geniş çaplı olmuştur. İmparator I. Valerianus (253–260) dönemindeki baskılar, onun Pers-Roma savaşları sırasında gerçekleşen Edessa Muharebesi'nde Sasani İmparatorluğu'nun şehinşahı I. Şapur (240–270) tarafından esir alınmasıyla sona ermiştir. Halefi Gallienus (253–268) ise zulümlere geçici olarak son vermiştir.
Augustus Diocletianus (283–305) döneminde yürütülen kampanya, Hristiyanlara yönelik son genel zulüm hareketiydi. Bu baskı, Augustus Galerius (310–313) tarafından Sardika Fermanı'nın imzalanması ve Augustus II. Maximinus Daia'nın (310–313) ölümünden sonra bile imparatorluğun bazı bölgelerinde devam etmiştir. Büyük Konstantin (306–337), rakibi Maxentius'u (306–312) 312 yılı Ekim ayında Milvian Köprüsü Savaşı'nda mağlup ettikten sonra, ortak imparator Licinius ile birlikte tüm dinlerin serbestçe uygulanmasına izin veren ve Hristiyanlığa karşı hoşgörüyü resmen tanıyan Milano Fermanı'nı (313) yayınlamıştır.
Ayrıca bakınız
[değiştir | kaynağı değiştir]Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ Bibliowicz 2019, s. 42.
Bibliyografya
[değiştir | kaynağı değiştir]- Bibliowicz, Abel M. (2019). Jewish-Christian Relations-The First Centuries. WA: Mascarat. ISBN 978-1513616483.